محاسبه عیدی و سنوات 1404؛ روش محاسبه + عوامل موثر و نکات حقوقی

بحث عیدی و سنوات کارگران یکی از مهم‌ترین چالش‌های حسابداران و کارمندان در انتهای هرسال است. این پاداش‌ها برای کارکنان به‌عنوان یک انگیزه و همچنین به‌عنوان یک حمایت مالی مطرح می‌شود.

بر اساس قانون کار، کلیه حقوق بگیران و همچنین کلیه افراد تحت پوشش بیمه تامین اجتماعی عیدی و سنوات دریافت می کنند.

عیدی و سنوات پایان سال اصلی‌ترین مزایایی است که وزارت کار برای مشمولین قانون کار در نظر می‌گیرد؛ کارگران باید از حقوق خود در این زمینه آگاهی کامل داشته باشند تا هیچ‌گونه تضییع حق در پرداخت عیدی و سنوات برایشان پیش نیاید. ازاین‌رو در این مقاله می‌خواهیم شما را با نحوه محاسبه و پرداخت عیدی و سنوات 1404 آشنا نماییم. با ما همراه باشید.

 محاسبه عیدی و سنوات 1404

عیدی افراد مشمول قانون کار با مشمولان دسـتگاه‌های دولتی متفاوت است. عیدی کارکنان دولت در پایان هرسال توسط دولت تعیین می‌شود. ولی عیدی کارگران مشمول قانون کار، دوبرابر آخرین حقوق آن‌هاست، مشروط بر اینکه از سه برابر حداقل حقوق سال مربوطه بیشتر نباشد.

عیدی و سنوات در سیستم حقوق و دستمزد ایران به‌طور جداگانه محاسبه می‌شوند. هر کدام از این دو مفهوم دارای فرمول و شرایط خاص خود هستند که با توجه به مدت زمان همکاری کارگر با کارفرما و سایر عوامل تعیین می‌شوند.

چطور عیدی و سنوات 1404 را محاسبه کنیم؟

نحوه محاسبه عیدی و سنوات اقشار مختلف جامعه بر اساس دستورالعمل‌ها و بخشنامه‌هایی انجام می‌شود که در ادامه به بیان آنها می‌پردازیم.

بر اساس ماده‌ واحده قانون مربوط به تعیین عیدی و پاداش سالانه کارگران مصوب سال 1370 مجلس شورای اسلامی، کارفرما موظف است به هر یک از کارگران خود به نسبت یک سال کارکرد، معادل 60 روز آخرین مزد روزانه، به‌عنوان عیدی و پاداش پایان سال پرداخت نماید. همچنین مبلغ پرداختی از این بابت به هر یک از کارگران نباید از معادل نود روز حداقل مزد روزانه قانونی تجاوز کند. به‌عبارت ‌دیگر برای عیدی و پاداش پایان سال هر کارگر داریم:

در نتیجه طبق روال سال‌های قبل، حداقل و حداکثر عیدی پایان سال 1403 منتهی به سال 1404 باتوجه ‌به اینکه پایه حقوق روزانه برابر با  3,463,656 ریال تعیین شد، مقادیر زیر خواهد بود:

شرح	مبلغ عیدی (ریال)
حداقل عیدی 1404	207،819،360 = 60 × 3,463,656
حداکثر عیدی 1404	311،729،040 = 90 × 3,463,656

نحوه محاسبه عیدی برای کارکنانی که کمتر از یک سال کار کرده‌اند

اگر فرد کمتر از 12 ماه در سال 1404 کار کرده باشد، مبلغ عیدی او به نسبت مدت زمان کارکرد محاسبه می‌شود، مثلاً:

 مثال: فردی که 6 ماه در سال کار کرده:

حداقل عیدی = 6/12 × 60 × حقوق روزانه = ~103,909,680 ریال (تقریبی) 

حق سنوات (پاداش پایان خدمت) در سال 1404

 حق سنوات طبق قانون کار ایران به همه کارکنان مشمول قانون کار (چه رسمی و چه قرارداد موقت) تعلق می‌گیرد و برای هر یک سال کامل کار معادل یک ماه آخرین حقوق دریافتی محسوب می‌شود. 

 بنابراین حق سنوات برای سال کامل کار = معادل یک ماه حقوق دریافتی آن فرد است.

عوامل موثر در نحوه محاسبه عیدی و سنوات 1404

یکی از مهم‌ترین موضوعات در محاسبه عیدی و سنوات، شناسایی عوامل موثر بر میزان این پرداخت‌هاست. مطابق ماده واحده قانون تعیین عیدی و پاداش سالانه کارگران، مبنای محاسبه عیدی و پاداش پایان سال در سال 1404، دستمزد و فوق‌العاده‌هایی است که کارگر به‌واسطه اشتغال در شغل مربوطه دریافت می‌کند. به بیان دیگر، هرگونه مزدی که ماهیت شغلی و مستمر داشته باشد، جزئی از حقوق شغل محسوب شده و در محاسبه عیدی لحاظ می‌شود.

در مقابل، در خصوص حق سنوات (پاداش پایان خدمت)، رویه حقوقی متفاوتی وجود دارد. بر اساس رای دیوان عدالت اداری (رای وحدت رویه صادره در 14 شهریور 1400 که همچنان در سال 1404 معتبر است)، مبنای محاسبه حق سنوات صرفاً حقوق و مزد کارگر است و مزایای رفاهی، انگیزشی و غیرمستمر، مبنای پرداخت سنوات قرار نمی‌گیرند. بنابراین در سال 1404 نیز، تنها اقلامی که ماهیت مزد دارند در محاسبه سنوات لحاظ می‌شوند.

در ادامه، مهم‌ترین عوامل موثر در محاسبه عیدی و سنوات در سال 1404 به‌صورت دقیق‌تر بررسی می‌شود.

کدام مزایا در محاسبه عیدی و پاداش پایان سال موثر است؟

مزایای مستمر در محاسبه عیدی و پاداش عبارتند از:

مزایای مستمر در محاسبه عیدی و سنوات به‌طور کامل محاسبه می‌شوند و کارگر حق دارد آن‌ها را در کنار حقوق اصلی خود دریافت کند.

حق سنوات کارگران در سال 1404

حق سنوات و یا سنوات پایان خدمت، پاداشی است که پس از اتمام قرارداد کار از سوی کارفرما به مستخدمین مشمول قانون کار پرداخت می‌شود. ازاین‌رو حق سنوات را مزایای پایان کار یا پاداش پایان خدمت نیز می‌نامند.

حق سنوات با پایه سنوات متفاوت است؛ مهم‌ترین فرق حق سنوات و پایه سنوات عبارت‌اند از:

عیدی و سنوات کارگران 1404

آیا به کارگری که کمتر از 1 سال سابقه دارد، سنوات تعلق می گیرد؟

بله؛ حق سنوات برای افرادی که مدت زمان قرارداد آنها کمتر از یک سال است، به نسبت مدت زمان کارکردشان محاسبه و پرداخت می‌شود.

سنوات مشاغل سخت چگونه است؟

بر اساس قانون کار، میزان حق سنوات پرداختی به شاغلین در حوزه مشاغل سخت نیز معادل یک ماه (30 روز) آخرین حقوق و دستمزد دریافتی کارگر به ازای هر سال کارکرد او است.

نحوه محاسبه حق سنوات پایان خدمت کارگران

کارفرما موظف است به کارگرانی که یک سال یا بیشتر در کارگاه آنها مشغول به خدمت بوده‌اند، به‌ازای هرسال (متوالی یا متناوب) معادل یک ماه آخرین حقوق دریافتی را بپردازد. (ماده 24 قانون کار)

بر اساس آخرین رای مربوط به حق سنوات اصلاحیه شماره 2-3328 مورخ 1400/6/14 دیوان عدالت اداری، مبنای محاسبه سنوات پایان کار بر اساس مواد 24 و 31 قانون کار، فقط مطلق حقوق و مزد کارگر است و مزایای رفاهی، انگیزشی و غیر مستمر در محاسبه سنوات لحاظ نمی‌شود.

فرمول محاسبه سنوات

پایه سنوات چیست؟

شورای‌عالی کار باهدف حمایت از کارگران و جبران کمبود حداقل دستمزد، مبلغی را تحت عنوان پایه سنوات در نظر می‌گیرد که به حداقل حقوق کارگرانی که بیش از یک سال در یک کارگاه مشغول به فعالیت باشند، اضافه می‌شود. به این ترتیب، پایه سنوات جزیی از دستمزد دریافتی ماهانه است و به صورت مجزا پرداخت نمی‌شود.

مبلغ پایه سنوات به صورت سالیانه از سوی شورای عالی کار تعیین و ابلاغ می‌شود. این مبلغ از سال 1401 تا کنون تغییر نداشته یعنی در سال 1404 نیز برابر با 70,000 ریال در روز است؛ بنابراین مبلغ پایه سنوات ماهانه (در ماه های 30 روزه) برابر با 210 هزارتومان است.

به این ترتیب حقوق کارگران با یک سال سابقه کار به صورت زیر محاسبه می‌شود:

حقوق ماهیانه در سال دوم = حقوق پایه ماهیانه بر اساس قانون کار + (70,000 × تعداد روزهای کارکرد در ماه)

نحوه محاسبه عیدی در سال کبیسه

از آنجا که محاسبه عیدی به صورت روزانه انجام می‌شود، تعداد روزهای کارکرد در آن موثر است؛ در نتیجه برای سال‌های کبیسه که اسفند ماه یک روز بیشتر است (تعداد روزهای سال 366 روز است)، فرمول محاسبه عیدی به صورت زیر خواهد بود:

زمان پرداخت عیدی و سنوات کارگران

بر اساس تبصره 1 ماده واحده قانون مربوط به تعیین عیدی و پاداش سالانه کارگران، پرداخت عیدی و پاداش کارگران تنها در پایان سال و قبل از عید نوروز انجام می‌شود؛ همچنین هر گونه پرداخت از این بابت در طول سال، مبلغ علی‌الحساب عیدی و پاداش آخر سال محسوب می‌شود.

در بسیاری از سازمان‌ها، عیدی در ماه‌های پایانی سال پرداخت می‌شود تا کارگران بتوانند از این مبلغ برای خرید و تامین هزینه‌های تعطیلات نوروز استفاده کنند.

در زمینه زمان پرداخت حق سنوات باید گفت: سنوات پایان خدمت معمولاً پس از پایان قرارداد کار و یا پایان هر سال و در زمان تسویه حساب با کارکنان پرداخت می‌شود. این موضوع به رویه داخلی کارگاه و مفاد قرارداد کار نیز بستگی دارد.

آموزش دوره کارورزی حسابداری تماس با ما