فصل 13: حقوق و دستمزد کارکنان دامداری
(لیست دستمزد، تفکیک پرسنل مستقیم و اداری، تسهیم به مراکز هزینه)
13-1. طبقهبندی نیروی کار در دامداری
در یک واحد گاوداری یا دامداری گوسفندی، نیروی انسانی به سه گروه تقسیم میشود:
1. دستمزد مستقیم پرواربندی: کارگران جایگاه، خوراکریزها، راننده فیدر و مسئولان توزین و شستشو (مستقیماً در تولید وزن زنده نقش دارند و به حساب بهای تمامشده دام میروند).
2. سربار دستمزد دامداری: سرپرست فارم، تکنسین تاسیسات و تعمیرات، نگهبانان شب و کارگر سیلو.
3. دستمزد اداری و عمومی: حسابدار، مدیر مالی، مدیر بازرگانی و کارشناس فروش (هزینه دوره جاری).
13-2. جدول تسهیم و مراکز هزینه پرسنل دامداری
| عنوان شغلی | تعداد نفرات | مرکز هزینه مرتبط | نحوه طبقهبندی در حسابداری | مبنای تخصیص به سالنها |
| کارگر سالن و آخوردار | 4 نفر | 102 و 103 (سالنهای پروار) | دستمزد مستقیم تولید | تعداد دام مستقر در هر سالن |
| راننده تراکتور و فیدر | 1 نفر | 105 (واحد خوراک) | سربار مستقیم تولید | حجم خوراک توزیعشده |
| تکنسین دامپزشکی | 1 نفر | 106 (درمانگاه) | دستمزد مستقیم بهداشت | تعداد راس گله |
| نگهبان و تاسیسات | 2 نفر | 107 (تعمیرات و انتظامات) | سربار عمومی تولید (تولیدی) | مساحت سالنها یا سرانه راس |
| حسابدار و مدیر مالی | 2 نفر | 109 (اداری و مالی) | هزینه اداری و تشکیلاتی | هزینه جاری (غیرقابل سرشکن) |
13-3. سند حسابداری ثبت لیست حقوق و تخصیص به بهای تمامشده
| کد معین / تفصیلی | شرح آرتیکل سند حقوق و دستمزد | بدهکار (تومان) | بستانکار (تومان) |
| 115-01-002 (موجودی دام - سالن 1) | سهم دستمزد مستقیم کارگران سالن 1 پروار | 68,000,000 | - |
| 115-01-003 (موجودی دام - سالن 2) | سهم دستمزد مستقیم کارگران سالن 2 پروار | 52,000,000 | - |
| 811-01-001 (سربار پروار - دستمزد ناظر و فنی) | حقوق سرپرست تولید و اپراتور میکسر | 38,000,000 | - |
| 911-01-001 (هزینههای اداری - حقوق) | حقوق حسابدار و امور اداری | 32,000,000 | - |
| 212-01-001 (بیمه پرداختنی) | سهم بیمه تامین اجتماعی (7٪ کارگر + 23٪ کارفرما) | - | 54,600,000 |
| 212-02-001 (مالیات حقوق) | مالیات تکلیفی حقوق پرسنل | - | 7,400,000 |
| 211-05-xxx (جاری کارکنان) | خالص حقوق پرداختنی به پرسنل فارم | - | 128,000,000 |
| جمع سند | شناسایی و تخصیص حقوق ماهانه دامداری | 190,000,000 | 190,000,000 |
فصل 14: تلفات عادی و غیرعادی و اثر آن بر بهای تمامشده
(صورتجلسه تلفات، تفکیک استاندارد، ارزش بازیافتی لاشه و ثبت دفاتر)
14-1. تفکیک مرز باریک تلفات «عادی» و «غیرعادی»
تلفات در دامداری اجتنابناپذیر است، اما رفتار حسابدار با این دو نوع کاملاً متضاد است:
تلفات عادی (نرمال): درصدی از تلفات که به دلیل استرس حمل، نفخ ناگهانی گوسالهها یا بیماریهای شایع رخ میدهد و از لحاظ تجربی در صنعت دامداری پذیرفته شده است (معمولاً 1 تا 2 درصد برای گوساله پرواری و تا 3 الی 4 درصد برای بره پرواری).
اثر حسابداری: بهای تمامشده دام تلفشده از گله خارج نمیشود، بلکه بین دامهای زنده سالمِ باقیمانده تقسیم میشود؛ بنابراین بهای تمامشده هر کیلوگرم دام زنده افزایش مییابد.
تلفات غیرعادی (غیرنرمال): ناشی از همهگیری بیماری واگیردار (مثل تب برفکی)، آتشسوزی، قطعی تهویه یا خطای شدید جیرهنویسی.
اثر حسابداری: این تلفات نباید پای دامهای سالم نوشته شود. کل بهای انباشته دام تلفشده از حساب دارایی خارج شده و مستقیماً در صورت سود و زیان به عنوان «زیان ناشی از تلفات غیرعادی» شناسایی میشود تا عملکرد پرواربندی زیر سوال نرود.
14-2. فرم رسمی صورتجلسه تلفات دامداری
====================================================================
صورتجلسه تلفات دام
شماره صورتجلسه: ت-1405-042 تاریخ وقوع: 1405/03/15
مرکز هزینه / بهاربند: سالن 2 پروار (بچ 02) ساعت تلفشدن: 06:30 صبح
--------------------------------------------------------------------
مشخصات دام تلفشده:
- شماره پلاک گوش: IR-62-9840 - نوع نژاد: دورگ سیمنتال
- جنسیت: نر پرواری - تخمین سن: 9 ماهه
- آخرین وزن ثبتشده: 280 کیلوگرم - بهای دفتری انباشته: 58,000,000 تومان
--------------------------------------------------------------------
علت وقوع (گزارش دکتر دامپزشک):
پیچیدگی روده و شوک اسیدوز حاد ناشی از خطای مصرف بیش از حد نشاسته.
نوع تلفات: [ ] عادی (نرمال دوره) [*] غیرعادی (قصور سرپرست)
وضعیت لاشه:
[ ] معدومسازی کامل بهداشتی با آهک
[*] ذبح اضطراری قبل از مرگ و انتقال لاشه به کشتارگاه صنعتی (ارزش بازیافتی)
مبلغ فروش لاشه اضطراری به صنایع فراوری: 16,000,000 تومان
--------------------------------------------------------------------
امضای دامپزشک فارم: امضای مدیر تولید: امضای حسابدار:
====================================================================
14-3. اسناد حسابداری ثبت تلفات و بازیافت لاشه
سناریو اول: تلفات عادی با ارزش بازیافتی لاشه (ذبح اضطراری)
در این حالت، فقط مبلغ فروش لاشه یا آلایش از حساب موجودی دام بستانکار میشود تا بهای گله کاهش یابد:
| کد معین / تفصیلی | شرح آرتیکل سند تلفات عادی | بدهکار (تومان) | بستانکار (تومان) |
| 111-01-001 (بانک / حساب دریافتنی) | وجه حاصل از فروش لاشه دام ذبح اضطراری | 16,000,000 | - |
| 115-01-002 (موجودی دام - سالن 2) | کاهش ارزش دفتری گله بابت ارزش بازیافتی لاشه | - | 16,000,000 |
سناریو دوم: تلفات غیرعادی (خروج کامل بهای دفتری دام از دارایی)
فرض کنید بهای تمامشده تاریخی و هزینههای انباشته تا امروز برای این گوساله 58٬000٬000 تومان بوده است:
| کد معین / تفصیلی | شرح آرتیکل سند تلفات غیرعادی | بدهکار (تومان) | بستانکار (تومان) |
| 111-01-001 (بانک) | ارزش بازیافتی لاشه فروختهشده | 16,000,000 | - |
| 951-01-001 (زیان حوادث و تلفات غیرعادی) | زیان خالص واردشده به دامداری (سود و زیانی) | 42,000,000 | - |
| 115-01-002 (موجودی دام - سالن 2) | خروج بهای دفتری پلاک IR-62-9840 از سیستم | - | 58,000,000 |
فصل 15: انتقال دام بین سالنها و گروههای پرواری
(حواله انتقال داخلی، تغییر وضعیت فیزیولوژیک و کنترل بچ)
15-1. فلسفه انتقال داخلی در دامداری گوشتی
گوسالهها در طول دوره پرواربندی (معمولاً 6 تا 9 ماه) در یک سالن ثابت نمیمانند. گله بر اساس افزایش وزن و نیاز غذایی به گروههای زیر تفکیک و منتقل میشود:
ورود از قرنطینه به بهاربند شروع (سبکوزن): وزن 150 تا 250 کیلوگرم.
انتقال به بهاربند رشد (میانوزن): وزن 250 تا 400 کیلوگرم.
انتقال به سالن فینیشینگ / پایانی (سنگین و آماده کشتار): وزن 400 تا 600 کیلوگرم.
حسابدار باید برای هر انتقال، «حواله انتقال دام» ثبت کند تا هزینههای خوراک پرانرژی مرحله پایانی، روی دامهای سبک سرشکن نشود.
15-2. فرم حواله انتقال داخلی دام (کارت جابجایی)
| شناسه انتقال | تاریخ | از مرکز هزینه (مبدا) | به مرکز هزینه (مقصد) | تعداد راس | وزن کل هنگام انتقال | بهای دفتری انتقالی (تومان) |
| ان-1405-11 | 1405/04/01 | 101 (قرنطینه) | 102 (سالن پروار 1 - شروع) | 50 راس | 14,100 Kg | 2,780,000,000 |
| ان-1405-18 | 1405/05/15 | 102 (پروار شروع) | 103 (پروار پایانی - فینیشر) | 30 راس | 11,700 Kg | 1,940,000,000 |
15-3. سند حسابداری انتقال داخلی
انتقال داخلی اثر سود و زیانی ندارد؛ صرفاً طبقهبندی دارایی را اصلاح میکند:
| کد معین / تفصیلی | شرح آرتیکل سند انتقال داخلی | بدهکار (تومان) | بستانکار (تومان) |
| 115-01-003 (موجودی دام سالن پایانی - فینیشر) | انتقال 30 راس گوساله جهت پروار نهایی (بچ 01-ب) | 1,940,000,000 | - |
| 115-01-002 (موجودی دام سالن شروع - بچ 01) | خروج 30 راس گوساله منتقلشده به سالن فینیشر | - | 1,940,000,000 |
فصل 16: وزنکشی، افزایش وزن و گزارش عملکرد گله
(محاسبه ADG روزانه، ضریب تبدیل غذایی FCR و کاربرگ ارزیابی گله)
16-1. دو شاخص طلایی که هر حسابدار دامداری باید بداند
حسابداری دامداری بدون شاخصهای فنی ناقص است. برای ارزیابی اینکه آیا هزینهها توجیه داشتهاند یا خیر، حسابدار باید با همکاری مدیر تولید دو فرمول زیر را محاسبه کند:
میانگین افزایش وزن روزانه (ADG - Average Daily Gain):
ADG = وزن در وزنکشی جدید − وزن در وزنکشی قبلی / تعداد روزهای دوره × تعداد دام
(در گوساله نر هلشتاین یا دورگ مناسب، این عدد باید بین 2/1 تا 6/1 کیلوگرم در روز باشد).
ضریب تبدیل غذایی (FCR - Feed Conversion Ratio):
FCR = کل خوراک مصرفی ماده خشک (کیلوگرم) / کل اضافه وزن حاصله گله (کیلوگرم)
(هرچه این عدد کمتر باشد، بازده اقتصادی فارم بالاتر است؛ عدد مطلوب بین 5/6 تا 8 است).
16-2. جدول گزارش ماهانه عملکرد وزنی گله (سالن شماره 1)
| شرح شاخص بیومتریک گله | دادههای دوره (اردیبهشت 1405) | نحوه استخراج / منبع داده |
| تعداد دام در شروع ماه | 60 راس | کارت انبار دام |
| وزن کل در ابتدای ماه | 18,000 کیلوگرم (میانگین 300 Kg) | قبض باسکول انبارگردانی |
| وزن کل در انتهای ماه | 20,520 کیلوگرم (میانگین 342 Kg) | قبض باسکول میاندوره |
| کل افزایش وزن گله در ماه | 2,520 کیلوگرم | وزن پایان − وزن اول |
| افزایش وزن روزانه هر راس (ADG) | 35/1 کیلوگرم در روز | 2,520÷(60×31 روز)2,520 \div (60 \times 31 \text{ روز})2,520÷(60×31 روز) |
| کل خوراک مصرفی خشک گله | 18,900 کیلوگرم | حوالههای انبار خوراک |
| ضریب تبدیل غذایی دوره (FCR) | 5/7 | 18,900 کیلو خوراک ÷ 2,520 کیلو وزن |
| هزینه ریالی خوراک برای هر کیلو افزایش وزن | 155,000 تومان | کل هزینه خوراک ÷ 2,520 کیلو |
فصل 17: محاسبه بهای تمامشده هر راس و هر کیلوگرم وزن زنده
(کاربرگ جامع جذب هزینهها، تفکیک مستقیم و سربار و استخراج نرخ نهایی)
17-1. متدولوژی جمعآوری بهای تمامشده در پایان دوره
بهای تمامشده یک گوساله یا بره در پایان دوره پروار حاصل جمع اقلام زیر است:
بهای تمامشده کل بچ = بهای خرید اولیه + هزینه خوراک + دارو و بهداشت + دستمزد مستقیم + سربار تولید قابل جذب − بازیافت لاشه
17-2. کاربرگ جامع تسهیم بهای تمامشده بچ آماده کشتار (30 راس)
دوره پروار: 180 روز | تعداد دام نهایی: 29 راس (1 راس تلفات عادی بازیافتشده) | وزن کل نهایی: 15,950 کیلوگرم
| سرفصل هزینه | کل هزینه ریالی دوره (تومان) | درصد از کل | سهم هر راس زنده (تومان) | سهم هر کیلو وزن زنده (تومان) |
| 1. بهای خرید اولیه گوساله لاغر | 1,596,000,000 | 2/54٪ | 55,034,480 | 100,062 |
| 2. خوراک مصرفی دوره (TMR) | 960,000,000 | 6/32٪ | 33,103,448 | 60,188 |
| 3. دارو، واکسن و خدمات دامپزشک | 42,000,000 | 4/1٪ | 1,448,275 | 2,633 |
| 4. دستمزد مستقیم کارگران | 165,000,000 | 6/5٪ | 5,689,655 | 10,344 |
| 5. سربار تولید (برق، آب، سوخت، استهلاک) | 188,000,000 | 4/6٪ | 6,482,758 | 11,786 |
| کسر میشود: بازیافت لاشه تلفات عادی | (7,000,000) | - | (241,379) | (438) |
| بهای تمامشده نهایی گله آماده فروش | 2,944,000,000 تومان | 100٪ | 101,517,237 تومان | 184,575 تومان |
نکته تحلیلی برای مدیر دامداری: حال مالک دامداری دقیقاً میداند که برای این بچ پرواربندی، هر کیلوگرم گوشت زنده پای او 184٬575 تومان تمام شده است. اگر نرخ روز بازار 200٬000 تومان باشد، سود قطعی شناسایی میشود و اگر نرخ به 180٬000 تومان افت کند، ورود به فاز کشتار با زیان همراه خواهد بود.
فصل 18: فروش دام، حمل فروش، کمیسیون و ثبت درآمد
(فاکتور فروش رسمی/غیررسمی، افت باسکول میدان و سند تسویه درآمد)
18-1. ریزهکاریهای فروش دام زنده (باسکول مبدا یا مقصد؟)
فروش دام مانند سایر صنایع نیست. در قراردادهای فروش باید توافق شود که:
وزنکشی مبدا ملاک است یا باسکول کشتارگاه مقصد؟ اگر ملاک کشتارگاه مقصد باشد، افت تخلیه رودهای در مسیر حمل (معمولاً 2 الی 4 درصد افت وزن) به پای دامدار است.
افت شکمپری (کسر مدفوع و آب): در میادین سنتی مرسوم است که 2 تا 3 درصد از وزن کل زنده به عنوان افت آبخوری و شکمپری کسر شده و مابقی فاکتور میشود.
18-2. فرم فاکتور رسمی فروش دام پرواربندی
====================================================================
فاکتور رسمی فروش دام
شماره فاکتور: ف-1405-089 تاریخ: 1405/08/10
خریدار: شرکت کشتارگاه صنعتی گوشت تهران شماره پلاک خاور: 72-ب-451
--------------------------------------------------------------------
ردیف | شرح کالا | تعداد | وزن خالص (Kg) | نرخ هر Kg (تومان) | مبلغ کل (تومان)
1 | گوساله نر پرواری سنگین | 29 راس | 15,950 | 215,000 | 3,429,250,000
--------------------------------------------------------------------
کسورات و اضافات توافقی:
- کسر میشود: 2٪ افت تخلیه مسیر حمل (319 کیلوگرم): (68,585,000 تومان)
- کسر میشود: کمیسیون و بارنامه فروش: (15,000,000 تومان)
--------------------------------------------------------------------
خالص مبلغ قابل دریافت از خریدار: 3,345,665,000 تومان
شرایط تسویه: 70٪ نقد (واریز پایا) + 30٪ چک صیادی 20 روزه
====================================================================
18-3. سند حسابداری همزمان شناسایی درآمد فروش و خروج بهای تمامشده
حسابدار باید در قالب یک سند دوبل استاندارد، درآمد فروش و بهای تمامشده کالای فروشرفته را همزمان ثبت کند:
| کد معین / تفصیلی | شرح آرتیکل سند حسابداری فروش | بدهکار (تومان) | بستانکار (تومان) |
| 111-01-001 (بانک کشاورزی) | دریافت نقدی 70 درصد فاکتور فروش | 2,345,665,000 | - |
| 112-02-xxx (اسناد دریافتنی) | چک صیادی خریدار (کشتارگاه) | 1,000,000,000 | - |
| 821-01-001 (هزینه توزیع و فروش) | کمیسیون فروش و کرایه حمل تا کشتارگاه | 15,000,000 | - |
| 821-01-002 (هزینه کسورات و افت بار) | افت توافقی وزن در مسیر حمل | 68,585,000 | - |
| 711-01-001 (درآمد حاصل از فروش دام) | ناخالص ارزش فروش 29 راس گوساله | - | 3,429,250,000 |
| (ثبت همزمان خروج بهای تمامشده) | - | - | - |
| 511-01-001 (بهای تمامشده دام فروختهشده) | بستن کاردکس دام و انتقال به بهای تمامشده | 2,944,000,000 | - |
| 115-01-003 (موجودی دام آماده فروش) | خروج بهای دفتری 29 راس گله | - | 2,944,000,000 |
| جمع تراز سند | ثبت کامل گردش فروش و خروج موجودی | 6,373,250,000 | 6,373,250,000 |
فصل 19: بستن حسابهای دوره پروار و محاسبه سود واقعی
(صورت سود و زیان هر دوره، نرخ بازده دارایی زیستی و تسویه حسابها)
19-1. بستن حسابها در انتهای دوره پروار (پروژه به پروژه)
در دامداری گوشتی، هر دوره پرواربندی (بچ) مانند یک پروژه عمرانی مستقل بسته میشود. حسابدار نباید تا آخر سال مالی صبر کند؛ با خروج آخرین راس از یک سالن، پرونده بهای تمامشده و سود خالص آن سالن بسته میشود.
19-2. صورت سود و زیان تکدورهای بچ شماره 1405-01
| سرفصلهای درآمد و هزینه | مبلغ دوره (تومان) | نسبت به فروش |
| فروش ناخالص دام زنده | 3,429,250,000 | 100٪ |
| کسر میشود: بهای تمامشده دام فروختهشده (خرید اولیه + خوراک + دستمزد + سربار) | (2,944,000,000) | (8/85٪) |
| سود ناخالص دوره پرواربندی | 485,250,000 | 2/14٪ |
| کسر میشود: هزینههای توزیع، فروش و افت مسیر حمل | (83,585,000) | (4/2٪) |
| کسر میشود: سهم هزینههای عمومی، اداری و مالی فارم | (65,000,000) | (9/1٪) |
| سود عملیاتی خالص حاصل از دوره پروار | 336,665,000 تومان | 8/9٪ |
| سود خالص به ازای هر راس دام فروختهشده | 11,609,137 تومان | - |
| سود خالص به ازای هر کیلوگرم وزن زنده تولیدی | 21,107 تومان | - |
19-3. سند حسابداری بستن حسابهای موقت پایان دوره پروار
| کد معین / تفصیلی | شرح آرتیکل بستن حساب | بدهکار (تومان) | بستانکار (تومان) |
| 711-01-001 (درآمد فروش) | بستن حساب درآمد فروش دام زنده | 3,429,250,000 | - |
| 511-01-001 (بهای تمامشده دام) | بستن حساب بهای تمامشده کالای فروشرفته | - | 2,944,000,000 |
| 821-01-001 (هزینههای فروش و افت) | بستن حساب هزینههای فروش | - | 83,585,000 |
| 911-01-001 (هزینههای اداری) | بستن حساب سهم هزینههای اداری | - | 65,000,000 |
| 391-01-001 (خلاصه سود و زیان دوره) | انتقال سود خالص حاصل از دوره به سود انباشته | - | 336,665,000 |
| جمع سند | صفر کردن حسابهای موقت دوره پروار | 3,429,250,000 | 3,429,250,000 |
فصل 20: گزارشهای مدیریتی ضروری برای مالک دامداری
(داشبورد سودآوری، کنترل ضریب FCR، پرت علوفه و تحلیل سرانه روز - راس)
20-1. چرا گزارشهای استاندارد مالی به درد گاودار نمیخورد؟
مالک یا سرمایهگذار دامداری وقت خواندن تراز آزمایشی یا دفتر روزنامه را ندارد. زبان صحبت با دامدار، شاخصهای ترکیبی «مالی - بیولوژیک» است. حسابدار حرفهای باید اول هر ماه یک داشبورد تکصفحهای مدیریتی روی میز مدیر بگذارد.
20-2. شاخصهای حیاتی در داشبورد ماهانه مدیریت فارم
1. شاخص «هزینه خوراک به ازای هر راس در روز (Feed Cost Per Head Per Day):»اگر این عدد از میانگین منطقه بالاتر بزند، یعنی ضایعات فیدر بالاست یا خوراک گران خریده شده است.
2. شاخص «نقطه سربهسر نرخ فروش هر کیلوگرم»:به مالکان نشان میدهد در وضعیت فعلی بازار، اگر قیمت گوشت زنده از چه عددی پایینتر بیاید فارم وارد زیان میشود.
3. گزارش مقایسهای ضریب تبدیل بر اساس نژاد دام:آیا گوساله نژاد سیمنتال سودآورتر بوده یا هلشتاین یا دورگ محلی؟
20-3. ساختار یک داشبورد ماهانه مدیریتی دامداری
| عنوان شاخص کلیدی (KPI) | مقدار واقعی این ماه | هدفگذاری بودجهای فارم | وضعیت انحراف | هشدار مدیریتی |
| درصد تلفات گله | 2/1٪ | زیر 5/1٪ | نرمال | کنترل مناسب بیماریها |
| ضریب تبدیل غذایی (FCR) | 2/7 | 8/6 | 4/0 انحراف نامساعد | بررسی کیفیت دانه ذرت و آسیاب |
| هزینه خوراک روزانه هر راس | 58,000 تومان | 52,000 تومان | 6,000 تومان گرانتر | گرانی جو در بازار آزاد |
| اضافه وزن روزانه (ADG) | 420/1 کیلوگرم | 350/1 کیلوگرم | عملکرد عالی نژاد | پتانسیل بالای گوسالههای سیمنتال |
| نقطه سربهسر فروش هر کیلو | 172,000 تومان | نرخ روز: 205,000 تومان | حاشیه امنیت 33,000 تومان | آمادهسازی جهت بارگیری به موقع |
فصل 21: کنترل داخلی، مغایرتگیری تعداد دام و جلوگیری از سوءاستفاده
(چکلیست کنترل فیزیکی، مغایرتگیری کاردکس با بهاربند، ردیابی پلاکها و کنترل انبار)
21-1. نقاط کور فساد و نشت مالی در دامداریها
دامداری به دلیل وسعت محیطی و ماهیت کالای فلهای، در معرض خطرات کنترلی جدی قرار دارد:
- سرقت نهادههای دامی گرانقیمت (سویا، مکملها و روغن خوراکی) به دلیل بستهبندی کیسهای.
- اعلام تلفات واهی و فروش غیرقانونی گوساله یا لاشه توسط کارگران سالن.
- دستکاری باسکول در زمان خرید علوفه یا فروش دام زنده.
- گزارش نادرست وزن بارگیری و پسخوردههای آخور.
21-2. چکلیست عملیاتی کنترل داخلی حسابدار در دامداری
| ردیف | رویه کنترلی | دوره تناوب | مسئول اجرا | نحوه ممیزی حسابرس / حسابدار |
| 1 | شمارش چشمی و تطبیق پلاک دام | هفتگی | سرپرست فارم + حسابدار | مطابقت لیست پلاک با کاردکس سیستم |
| 2 | کالیبراسیون و بازبینی باسکول دامداری | ماهانه | تکنسین استاندارد | وزنکشی وزنه مرجع یا خودرو تست |
| 3 | کنترل فیزیکی باقیمانده داروها | هفتگی | حسابدار انبار | شمارش پوکهها و ویالهای مصرفشده |
| 4 | انبارگردانی تصادفی کیسههای مکمل | هفتگی | حسابدار | تطبیق کاردکس با کیسههای شمارششده |
| 5 | چک امنیتی باسکول ورود علوفه | در هر بار ورود | حراست و حسابدار | توزین کامیون پُر و توزین خالی (تار) |
فصل 22: چکلیست پایان ماه و پایان سال حسابدار دامداری
(بستن دورهای دفاتر، مالیات ماده 81 ق.م.م، سامانه مودیان و انبارگردانی پایان سال)
22-1. جایگاه مالیاتی دامداری (ماده 81 قانون مالیاتهای مستقیم)
طبق ماده 81 ق.م.م، درآمد حاصل از کلیه فعالیتهای کشاورزی، دامپروری، دامداری، پرورش ماهی و زنبور عسل از پرداخت مالیات بر درآمد معاف است.
هشدار بسیار حیاتی برای حسابدار: این معافیت به معنای «عدم ارائه اظهارنامه و عدم ثبت دفاتر» نیست! به موجب تبصرههای ماده 193 و ماده 146 مکرر، برخورداری از نرخ صفر مالیاتی مشروط به تسلیم اظهارنامه مالیاتی، ارائه دفاتر قانونی و ارسال لیست حقوق پرسنل در موعد مقرر است. در صورت عدم ارسال اظهارنامه، معافیت لغو و مالیات علیالراس سنگین محاسبه خواهد شد.
22-2. تکالیف سامانه مودیان در فروش دام و کود دامی
- فروش دام زنده طبق قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان باید با صورتحساب الکترونیکی نوع 1 یا 2 صادر و در کارپوشه ثبت شود.
- فروش کود حیوانی به کشاورزان یا دلالان نیز به عنوان درآمدهای فرعی دامداری باید ثبت گردد. دام زنده معاف از ارزش افزوده است اما خریدار حتماً باید بر اساس کد ملی یا شناسه ملی در سامانه ثبت شود.
22-3. چکلیست گامبهگام بستن پایان ماه و سال حسابدار فارم
گام اول: انبارگردانی فیزیکی کلیه سیلوها و انبارهای غلات و کسر افت طبیعی رطوبت.
گام دوم: ثبت و تطبیق صورتجلسات تلفات ماه با کاردکس انبار دام و گزارش دکتر دامپزشک.
گام سوم: مغایرتگیری تراز ریالی و مقداری کاردکس کالاها در نرمافزار مالی (سپیدار، هلو و ...).
گام چهارم: شناسایی و ثبت سند استهلاک جایگاهها، سیلوها، تراکتور و آسیابمیکسر.
گام پنجم: ارسال لیست ماهانه مالیات حقوق و بیمه تامین اجتماعی پرسنل دامداری.
گام ششم: ارسال صورتحسابهای الکترونیکی فروش دام در مهلت قانونی به سامانه مودیان.
گام هفتم: تجدید ارزیابی داراییهای زیستی (دامهای موجود) بر مبنای ارزش منصفانه طبق استاندارد 26.
گام هشتم: بستن حسابهای موقت، استخراج تراز آزمایشی اختتامیه و صدور سند افتتاحیه سال جدید.
(ماده 81 ق.م.م):
دامداریها مشمول معافیت مالیاتی ماده 81 هستند، اما این معافیت «مطلق» نیست. برای حفظ این امتیاز قانونی، حسابدار باید الزامات زیر را انجام دهد، در غیر این صورت معافیت لغو و مالیات علیالراس میشود:
- تسلیم اظهارنامه مالیاتی در مهلت مقرر (خرداد ماه سال بعد).
- تسلیم لیست حقوق و بیمه کارکنان در مهلت مقرر.
- ارائه دفاتر قانونی در صورت درخواست ممیز.
هشدار: هرگز تصور نکنید چون دامداری معاف از مالیات است، نباید حسابداری دقیق داشته باشید! نظم در این چکلیست، تنها راهِ نگهداریِ این معافیت مالیاتی است.
پادکست های فصل 13 تا 22 دامداری
اتمام دامداری گوشتی و پرواری
ارسال نظر